1. Vroeger 5. Hygiëne is nodig 6. Grofvuil Afval vroeger en nu
Vroeger was alles anders.
De mensen leefden heel primitief.
Want ze hadden nog weinig geleerd.Ze wisten niets van gezondheid
en ook niets van hygiëne.
Ze gooiden hun huisvuil op straat.
En daar lag nog veel meer...In dit filmpje van Schooltv zie je
wat de mensen in de Middeleeuwen
met hun afval deden.
Dit werkblad staat ook op Digi-lessen.nl.Print eerst het werkblad.
In de Middeleeuwen
waren de meeste wegen van zand.Er was geen asfalt.
Mensen én dieren liepen door elkaar.
Er lag veel vuil op straat.
Alleen belangrijke wegen en pleinen
werden later in de Middeleeuwen
bestraat met keien.
Omdat het vuil op straat lag
waren er veel ratten
en ander ongedierte.En ratten brachten ziektes mee.
Ratten hebben vlooien.
Die vlooien bijten ook mensen.Daardoor raakten mensen besmet met de bacterie van de Pest.
De Pest was een zeer besmettelijke ziekte.
De mensen noemden de Pest de zwarte dood.Door de Pest zijn in Europa,
tussen 1347 en 1352,
meer dan 25 miljoen mensen doodgegaan.
Dat zijn veel en veel meer mensen
dan er nu in Nederland wonen.
In Nederland wonen ruim 16 miljoen mensen.
Wil je het aantal inwoners precies weten?
Klik dan op het plaatje hiernaast.Mensen met Pest:
· kregen hoge koorts,
· raakten in de war,
· kregen bulten zo groot als appels
· en paarszwarte vlekken
Ze gingen allemaal dood.
In de Middeleeuwen was er geen hygiëne.
De mensen wisten ook niet
dat ze door vuil en ongedierte
ziek konden worden.Daardoor waren er veel nare ziektes.
Pas aan het eind van de Middeleeuwen
kregen mensen in de gaten,
dat er iets te doen was tegen ziektes.
Toen kwamen er ook dokters.
De eerste dokters waren kappers.
Het was toen nog heel anders dan nu.Nadat de mensen in de gaten hadden
dat je van vuil ziek kon worden,
veranderde er iets.
De mensen in de Middeleeuwen
waren niet schoon op zichzelf
en ook niet op hun huis en omgeving.Nu, honderden jaren later,
is er veel veranderd.Wij vinden dit normaal:
lichamelijke hygiëne
· (bijna) iedere dag douchen
· vaak je handen wassen
· handen wassen voor het eten
· tandenpoetsen.
huishoudelijke hygiëne
· afval in de vuilnisbak
· het huis schoonhouden
· afwassen
· kleren regelmatig wassen
· bedden iedere week verschonen.
En de vuilnis wordt elke week op gehaald.
Daardoor blijft het op straat schoon.
Nou ja…?
Niet altijd en niet overal!
Ook bij ons ligt op sommige plekken
het vuilnis op straat.
Dat kan per ongeluk gebeuren.
Maar het gebeurt ook bewust.
Want...
Vuilnis (laten) ophalen kost geld.Dat hebben sommige mensen
er niet voor over.Daarom dumpen ze hun afval
in de natuur.
Soms hebben mensen hun huis
eens goed opgeruimd.
Dan zijn er vaak grote stukken afval.Dit heet grofvuil.
Er zijn dan verschillende mogelijkheden:
- Breng bruikbare spullen
naar het kringloopcentrum.
- Bel naar de gemeente om het afval
te laten ophalen met een vrachtwagen.
- Breng het afval naar de milieustraat.
Maar... dump rotzooi
nooit in de natuur.
Zwerfafval is afval dat mensen weggooien
of laten liggen op plekken waar het niet hoort.Zwerfafval bestaat vaak uit:
- verpakkingen van eten,
- blikjes en flesjes van drinken,
- peuken van sigaretten
- en kauwgom.
Dat ziet er vies uit.
En het is slecht voor het milieu!
Want plastic afval, blikjes en peuken
blijven altijd liggen.Zwerfafval is gevaarlijk voor dieren.
Vooral peuken en plastic.
Zij eten ervan en worden daardoor ziek.
Deze egel is doodgegaan.
Hij bleef met zijn kop in een beker steken.
Het is niet nodig om dit afval
zomaar weg te gooien,
want overal staan:
- afvalbakken
- containers voor glas
- en papierbakken.
En.. het opruimen van dit afval kost veel geld!
8. Stortafval = illegaal dumpen
Zwerfvuil is klein afval.
Stortafval is groot afval.
Er zijn mensen die hun grofvuil
storten op openbare plaatsen.Ze dumpen het afval illegaal,
omdat ze niet willen betalen
voor het afval.
Of ze hebben geen zin
om het op een normale manier
aan te bieden.Het is asociaal gedrag.
Het kost de maatschappij veel geld
om dit vuil op te ruimen.
Gelukkig kunnen mensen hun oude spullen
vaak kwijt bij de kringloopwinkels.
Een oude tafel of stoel,
een kast of tuinset
krijgt zo een nieuw leven.Er zijn altijd mensen die deze spullen
weer kunnen gebruiken.
Ook worden er kleren ingeleverd.
Andere mensen hebben er weer plezier van.
En... het is niet zo duur als in de winkel.
Veel afval wordt gescheiden.
- Glas in de glasbak.
- Kleding in de kledingbak.
- Groenafval in de groenbak.
Papier, plastic, glas, ijzer...
Alles kun je apart aanleveren.
Zo kan heel veel materiaal
opnieuw worden gebruikt.
Dit hergebruik heeft veel voordelen:
- er blijft minder afval over
- het kost minder grondstoffen
- het kost minder energie.
Een ander woord voor hergebruik is:
Maar wat nog beter is?
Dat we zorgen voor minder afval.
