 |
1. Weerkundige
herfst 2. Sterrenkundige herfst
3. Astronomische herfst |
4. Het weer 5. Een record
|
HERFST
Wanneer begint de herfst?
 |
Er zijn
verschillende soorten herfst:
- de weerkundige
herfst
- de
sterrenkundige herfst
- de astronomische
herfst.
|
Ze beginnen allemaal op een andere datum.
Hoe dat komt, lees je hier.
1. Weerkundige
herfst
In
de
weerkunde duurt de herfst
van 1 september tot en met 30 november.
Bij
weerkunde hoort
bijvoorbeeld:
- het weer
- het
weerbericht.
 |
Bekende
weerkundigen
zijn:
- Erwin Krol,
-
Peter Timofeeff.
Maar er
zijn er veel meer.
Welke weerkundigen
ken jij? |
Het is ongeveer
300 jaar geleden
dat Nicolaus Cruquius (zeg:
krukijus)
begon met het opschrijven van de:
-
temperatuur
-
luchtdruk
-
vochtigheid
-
neerslag
(regen, sneeuw, hagel)
- wind
- verdamping.
Dat deed hij iedere dag drie keer.
Hij begon ermee in 1705.
 |
Hier zie je een
weerstation.
Het meet de
temperatuur,
de regen en de wind.
Sinds
het jaar 1705 zijn deze dingen
altijd opgeschreven.
Daarom kunnen we nu
de
temperaturen in de herfst
van
ruim
300 jaar
met elkaar vergelijken. |
- Tussen 1901 en
1930
was de gemiddelde temperatuur in de herfst
9,4
graden.
- Tussen 1971 en
2000
was de gemiddelde temperatuur in de herfst
10,2 graden.
De temperatuur
steeg bijna één graad.
 |
- In 2005 was de
gemiddelde temperatuur in de herfst
12 graden.
- In 2006 was de
gemiddelde temperatuur in de herfst
13,6
graden.
|
Dat was een record.
De temperatuur
in deze twee jaren
is dus hoger dan in de vorige eeuw.
2. Sterrenkundige
herfst
In de
sterrenkunde
begint de herfst
op 22 of 23 september.
Als de zon precies
boven de evenaar staat.
Dat is nooit
op dezelfde tijd.
Kijk maar eens
in dit rijtje.
In 2007 is het op 23
september om 11.51 uur.
In 2008 is het op 22 september om 17.44 uur.
In 2009 was dat op 22 september om 23.18 uur.
Dit jaar begint de sterrenkundige herfst
op 23 september om 5.09 uur.
Begint de
herfst van 2010
vroeger of later dan in 2009? |
3.
Astronomische
herfst
De
astronomische
herfst begint
als de dag en de nacht
precies even lang duren.
In de zomer
duren de dagen langer
en zijn de nachten kort.
Het is overdag lang licht.
In de winter
zijn de dagen korter
en duren de nachten langer.
Het is dan vroeg donker.
 |
Op de
dag
dat de astronomische herfst begint
én op de dag
dat de astronomische lente begint,
duren de dag en de nacht even lang. |
Kijk op het
schema van Wikipedia.
Hier staat in 3 rijtjes
het begin van de astronomische herfst
van 2003 tot en met 2020.
Wanneer begint dit jaar
de astronomische herfst?
4. Het weer
In de
weerkunde is
de herfst
een overgangsseizoen.
Een overgang tussen zomer en winter.
Het weer kan soms zomers zijn,
maar ook koud en guur zoals in de winter.
De dagen worden
korter.
De temperatuur wordt lager.
Het weer wordt slechter.
De zon schijnt minder lang.
In dit filmpje
van Schooltv zie je
hoe dat komt.
In de krant
staat iedere dag:
- hoe laat de zon
opkomt
- hoe laat de zon
ondergaat.
Je vindt het bij
het weerbericht.
Knip dat deze week
uit op maandag.
En knip het ook volgende week maandag uit.
 |
Je ziet dan dat de dagen korter worden.
Zet het op het werkblad.
-
Hoeveel minuten scheelt het per week?
Vul ook
de andere dingen in. |
Heb je geen krant?
Kijk dan op
www.knmi.nl.
Of klik hier:
Over het KNMI
vind je op Praktijkzaken.
een werkblad op nummer 11.
In het nieuws op zondag 19 november 2006
5. Record warmste herfst
De herfst van 2006 was warm.
De warmste herfst van de laatste 300 jaar.
Nieuws van het KNMI
20
november 2006
Het eind van deze week was erg zacht.
| |
di |
wo |
do |
vr |
za |
|
zonneschijn
(%) |
30 |
30 |
10 |
20 |
20 |
|
neerslagkans (%) |
90 |
90 |
90 |
70 |
70 |
|
neerslaghoeveelheid
(mm) |
2 |
3-6 |
4-8 |
0-2 |
1-6 |
|
minimumtemperatuur
(°C) |
6 |
3/6 |
4/7 |
7/9 |
7/10 |
|
middagtemperatuur
(°C) |
8 |
7/9 |
9/11 |
11/13 |
13/16 |
|
windrichting |
ZW |
ZW |
Z |
Z |
Z |
|
windsnelheid (bft) |
5 |
4 |
5 |
5 |
5 |
|
Aan het
eind van deze herfstweek
kwamen de temperaturen
opnieuw
boven de 15 graden.
Ook
daarna bleef het tot zeker het eind van de maand zacht.
Het warmterecord van de herfst werd met zo'n 1,5 graad overtroffen. |
Het record
De herfst van 2005 had het oude record.
Gemiddeld 12 graden.
Maar het record van 2006
is 1,6 graad hoger.
Dus 13,6 graad.
Dat is een hoge temperatuur.
Een verschil van meer dan één graad
komt bijna nooit voor.
Hoe kwam dit
grote verschil?
Volgens het KNMI zijn er drie oorzaken:
 |
- de opwarming van de aarde
- de wind die maar steeds
uit het warme zuiden
kwam
- en het gevolg van de warme juli
van 2006.
De Noordzee was daardoor
warmer dan normaal.
|
Dat een seizoen extra warm is,
komt
tegenwoordig 10 keer vaker voor
dan vroeger.
Gebeurde het vroeger
één keer in de honderd jaar?
Nu gebeurt dat bijna
één keer in de tien jaar.
Op deze kaart zie je de herfsttemperaturen
van de vorige eeuw (1900-2000).
Onderaan staan de jaartallen.
Links (en rechts) zie je de
temperatuur.
Bij 'extra' zit een blad om deze week
- de temperatuur
- de zonopkomst en
zonondergang
bij te houden.
Succes ermee!
Info van planet.nl, kennislink.nl
Foto's van corbis.com, ecomare.nl
