Vormen van vrijheid

1. Vrijheid 2. Vrijheid - vrijheden 3. Geestelijke vrijheid 4. Burgerlijke vrijheid

5. Actieve vrijheid 6. Sociale vrijheid 7. Persoonlijke vrijheid 8. Vrijheid van meningsuiting

1. Vrijheid             

Iedereen kent het woord 'vrijheid'.

• Je hoort het iedere dag op tv.

• Je leest het iedere dag in de kranten.

• Je hoort het iedere dag om je heen.

Maar wat is vrijheid?

Wat bedoelt iemand als hij het over vrijheid heeft?   Denkt iedereen bij vrijheid aan hetzelfde?

Vrijheid is een begrip, een woord,
dat veel mensen gebruiken.
Mensen vinden vrijheid belangrijk.

Iedereen wil vrij zijn. Iedereen wil zich vrij voelen.

Wanneer wordt er over vrijheid gesproken?

Als een land oorlog heeft. Als mensen worden onderdrukt. Als mensen in de gevangenis zitten. Als mensen worden gegijzeld.

Als een land is bezet dan komt er een bevrijdingsleger. Als een volk wordt onderdrukt dan gaan mensen strijden voor hun vrijheid: de vrijheidsstrijders.

Maar ook in een relatie is vrijheid belangrijk.

LET OP! Als je verder leest, kom je ook vragen tegen. Je mag er over nadenken. Je hoeft de antwoorden niet te op te schrijven.

 

     

2. Vrijheid - vrijheden

Op internet zag ik een artikel, een verhaal.
Het is van Henry Sturman.
Hij heeft nagedacht over 'vrijheid'.

Volgens Henry Sturman
zijn er minstens
5 vormen van vrijheid.

Die 5 vormen van vrijheid zijn:

1. Geestelijke vrijheid
    
2. Burgerlijke vrijheid
    
3. Actieve vrijheid
    
4. Sociale vrijheid
    
5. Persoonlijke vrijheid

Iedereen heeft met deze 5 vrijheden te maken.

Misschien vind je dit moeilijk?
Daarom wordt het hier uitgelegd.

     

 3. Geestelijke vrijheid

Geestelijke vrijheid betekent:
Mensen kunnen in elke situatie
vrij kiezen uit de mogelijkheden die er zijn.

• Wil je een appel of een peer?
• Wil je alcohol of fris?
  
  
   
• Wil je geld uitgeven of ga je sparen?
• Wil je merkkleding of kies je anders?
  
   
   
• Geloof je in God of geloof je nergens in.
• Ben je voor het CDA, de PvdA of een andere partij.

 Je kunt het allemaal zelf bepalen.

Wat denk jij? Kan en mag iedereen altijd zelf kiezen? Zijn er mensen die dat niet goed kunnen?

     

 4. Burgerlijke vrijheid

Vrijheid waarin mensen
de rechten van anderen respecteren.

Vrijheid waarin mensen de grenzen
van elkaar respecteren.

Wanneer respecteer je iemand? Wanneer geef je je mening? Wanneer beledig je iemand? Wanneer beschadig je iemand?

Bijvoorbeeld:

Ik ben een fan van Frans Bauer. Iemand zegt dat alle fans van Frans Bauer niet goed wijs zijn. Mag dat?

Bij burgerlijke vrijheid
is iedereen vrij
om te doen en te laten wat hij wil,
als hij daarmee
geen schade toebrengt
aan een ander vreedzaam persoon

door bijvoorbeeld: diefstal, mishandeling, pesten, seksueel misbruik.

Bij burgerlijke vrijheid zijn mensen bijvoorbeeld
vrij om te kiezen:

• welk werk zij willen doen
• waaraan zij hun geld uitgeven
• welke muziek zij luisteren.
  
  

Wat vind jij? Mogen zij de muziek zo hard zetten dat een ander er last van heeft? Waarom vind je dat?

a

Bij burgerlijke vrijheid heb je altijd met anderen te maken.

Als het misgaat,
als iemand de vrijheid
van een ander aantast,
dan komt bijvoorbeeld
de politie helpen.

Zoals bij: mishandeling inbraak gijzeling overlast door: geluid, stank, vuil enzovoort.

Dan neemt de politie iemand vast.
En de rechter gaat bekijken
welke straf er wordt gegeven.

• Wordt het een boete
• of een gevangenisstraf?

     

5. Actieve vrijheid

Vrijheid waarin mensen mogelijkheden hebben.

	Mogelijkheden om zich vrij te bewegen: om overal naar toe te kunnen gaan   om van alle vervoersmiddelen, fiets, scooter, bus, auto, trein, vliegtuig, boot, gebruik te maken.
	Mogelijkheden om zich vrij te uiten, om hun mening te kunnen geven: via de tv via de radio via de krant via internet.
	Mogelijkheden op voldoende geld om te leven: loon en als het nodig is een uitkering.

Als je gaat werken, krijg je meer geld
dan wanneer je een uitkering hebt.

Met meer geld heb je meer vrijheid
om dingen te doen.

Je kunt dus zelf je eigen vrijheid groter maken.   Je kunt je eigen kansen vergroten.

Wat vind jij? Wie heeft meer (actieve) vrijheid? Iemand die arm is, niet werkt en dus veel vrije tijd heeft.   Iemand die rijk is en veel uren werkt.

Op actieve vrijheid heb je zelf veel invloed.

     

6. Sociale vrijheid

Sociale vrijheid gaat over dingen
die je voor of met anderen wilt doen:

• vrijheid om zelf te beslissen.
• vrijheid om te kiezen met wie je omgaat.
• vrijheid om te kiezen met wie je trouwt
  of gaat samenwonen.
• vrijheid om je eigen leven te leiden.

    

Toch gebeurt het vaak
dat als je met anderen omgaat
zij toch voor jou willen beslissen.

Dan wordt je sociale vrijheid beperkt, kleiner.

Dat kan als je samenwoont of getrouwd bent. Je moet bijvoorbeeld eerst vragen of je geld mag uitgeven. Je moet doen wat je vriend of man zegt. Je mag niet meer met je vrienden uit.

• Dit gebeurt ook als je verliefd wordt
  op een loverboy
  of bevriend bent met een lovergirl.
   
• Zij worden de baas over jou.
• Jij moet doen wat zij willen.
• Zij nemen je sociale vrijheid af.

  

Wat vind jij? Heb je sociale vrijheid als je je vriend moet vragen of je met je vriendin naar de stad mag? Heb je sociale vrijheid als je je vriendin moet beloven dat je na de wedstrijd meteen naar huis gaat? Heb je sociale vrijheid als je ervoor kiest om te stoppen met werken en zelf voor de kinderen te zorgen?

a

Je hebt zelf in de  hand hoeveel sociale vrijheid je hebt.

Je kunt zelf kiezen om iets wel te doen of iets niet te doen.

• Wil je iemand helpen?
  Kies je ervoor om iemand te helpen
  of doe je het omdat het moet?
   
• Wil je iemand een plezier doen?
  Kies je ervoor om iemand een plezier te doen
  of doe je het omdat het van jou wordt verwacht?
   
• Wil je je aanpassen?
  Kies je ervoor om je aan te passen
  of pas je je aan omdat iemand dat
  van jou verwacht?
   
• Wil je moeite doen voor een vriendschap of relatie?

Sociale vrijheid gaat over dingen
die je wel of niet met anderen
en voor anderen doet.

  

     

7. Persoonlijke vrijheid

Persoonlijke vrijheid is
als je met jezelf of anderen
dingen doet die jij wilt, die jij leuk vindt.

Het is de vrijheid om jezelf te zijn.

	Vrijheid om te doen wat je leuk vindt waarbij je je niets aantrekt van het oordeel van iemand anders.
	Vrijheid om kleren te dragen die je zelf mooi vindt ook als anderen die gek vinden.
	Vrijheid om je haren te dragen zoals je het zelf leuk vindt ook al krijg je veel commentaar.
	Vrijheid om dingen te doen die andere mensen maar raar vinden.
	Vrijheid om dingen te doen die je echt wilt.

Vrijheid om dingen te doen
die anderen niet van jou verwachten:

• omdat je een meisje bent,
  omdat je een vrouw bent
  
     
   
• omdat je een jongen bent,
  omdat je een man bent.
  
     

Vrijheid om je niets aan te trekken van bijgeloof: gewoon onder een ladder doorlopen rijexamen doen op vrijdag de dertiende.

Hoeveel persoonlijke vrijheid je hebt, bepaal jezelf.

a

Wat vind jij? Wanneer ben je echt vrij? 1. Als je doet wat iedereen 'normaal' vindt? Een jongen gaat niet op ballet. Een meisje gaat niet alleen op vakantie. Een man gaat niet de was strijken.   2. Als je doet wat je zelf belangrijk     of leuk vindt? Wat zou jij willen doen wat je vrienden maar gek vinden?

Bij sociale vrijheid gaat het om activiteiten die je voor jezelf en voor anderen doet.

Bij persoonlijke vrijheid gaat het om activiteiten die je voor jezelf doet, omdat je het leuk vindt.

     

8. Vrijheid van meningsuiting

De vrijheid van iedereen: om hun mening te kunnen zeggen,   zonder dat ze bang moeten zijn dat ze om hun mening worden vervolgd.

Dat hebben alle landen van de Verenigde Naties
samen afgesproken.
En zo staat het in de:
Universele Verklaring van de Rechten van de Mens.

In Nederland vinden we
dat de volgende dingen niet kunnen:

beledigend taalgebruik aanzetten tot haat beledigen van gezagsdragers (zoals politie en rechters) verspreiden van leugens.

           

9. Liedjes over vrijheid

Lied 1

Lees dit lied eens door.
Het is van Fluitsma en Van Tijn.

De ene is de ander niet

De een roept uit zo'n auto: 'Hé, maffe idioot!' De ander kijkt niet op of om, en fiets gewoon door rood.

De ene coacht de jeugd, geeft schreeuwend goede raad. En een ander belt de politie, omdat ze voetballen op straat.

De een schrijft boze brieven,
meestal op hoge toon.

En een ander die vindt seks op de buis
normaal en doodgewoon.

Refrein: Maar de ene is de ander niet, en kiezen zelf voor hun moment: 'Lang leve de verschillen.'

Nee, de ene is de ander niet.
Ja, ieder mens is anders.

En vrijheid is een ruim begrip
vooral voor Nederlanders.

De een tekent in kranten brutaal en soms gewaagd. De ander spuit de muren vol en doet dat ongevraagd.

De een vecht voor de walvis,
geen zee gaat hun te hoog.

De ander voor het kraakpand,
want hij zit wel graag droog.

De een die woont in België en zeker niet berooid. Een ander berust erin: 'Leuk maken ze het nooit!'

     

Lied 2

De zangeres Nicole zingt:

Mijn eigen vrijheid

M'n vriend houdt me vast maar hij kan me niet vangen.
En toch, onze liefde gaat nooit meer voorbij.
Geluk, is het mooiste dat ik kan verlangen.
'k Hoor bij hem, maar ik hoor toch het liefste bij mij.

refrein:
't Is m'n eigen vrijheid, 't is m'n eigen gevoel.
En ik hoef mezelf niet uit te leggen, wat ik bedoel.
'k Heb m'n eigen dromen, over vreugde en pijn.
Als ik niet die vrijheid had zou ik mezelf toch niet zijn.

Ik weet een klein kamertje waar ik kan schuilen.
Een plek waar ik al m'n geluk heb vergaard.
En soms kruip ik weg, om heel stiekem te huilen.
Iedereen heeft een hart dat geheimen bevat.

     

refrein

't Is m'n eigen vrijheid, ik verberg m'n verdriet.
Daar, waar niemand het ziet.
In een wereldje waar alleen plaats is voor mij.

't Is m'n eigen vrijheid, niemand weet wie ik ben,
zoals ik mezelf ken.
Heel m'n leven blijf ik als een vogel zo vrij.

refrein

Als ik niet zo vrij was als een vogel,
zou ik mezelf niet meer zijn.

     

Lied 3

Skik heeft ook een ied over vrijheid:

Als ik wil

Het is zo logisch, zo logisch, het is gewoon.
't Ligt voor de hand of lijkt dat gewoon maar zo.
Het besef is de sleutel naar vrijheid.
En ik besef me wat ik besef.

Als ik wil kan ik doen en laten wat ik wil.
Het hoeft niet en het moet pas als ik wil.

        

Wil ik gaan fietsen, lopen of met de bus,
al wil ik kruipen, dan doe ik dat lekker dus.
't Is zo vertrouwd te doen wat het hart ingeeft.
En ik besef me wat ik besef

Als ik wil, kan ik denken wat ik wil.
En ik denk dat ik alles kan zeggen wat ik wil.
Alles lezen, alles zien,
horen, proeven, ruiken, voelen, schrijven
En vast nog wel meer misschien......

     

     

Naar een artikel van Henry Sturman op: http://henrysturman.com/dutch/artikelen/vrijheid.html
Foto's van corbis.com.