De banaan
1. Tussendoortje
Vind jij dat ook?
Bananen zijn niet alleen
een lekker
tussendoortje,
maar nog veel meer.
Bijna iedereen vindt bananen lekker.
Dat begint al bij baby's.
Bananen zijn zoet en makkelijk te eten.
Je haalt de schil eraf en happen maar.
Bananen zijn niet alleen lekker.
Er zijn ook een paar dingen
die leuk zijn om te weten over de banaan.
Bijvoorbeeld:
 |
- Waar komt de banaan vandaan?
- Waarom is een banaan lekker én
gezond?
- Hoe komen de bananen naar
Nederland?
- Waarom zijn bananen krom?
|
En wist je dat de banaan voedsel is
dat over de hele wereld bijna
het meest wordt gegeten?
Alleen graan, rijst en maïs
wordt meer gegeten.
2. De banaan vroeger
Op deze oude tekening
hangt links een tros bananen.
Als je goed kijkt,
zie je de tros.
Bananen zijn al heel lang bekend
en
worden al duizenden jaren gegeten.
De bananen komen uit Azië.
Meer dan 2600 jaar geleden
werd er al over bananen geschreven.
 |
En sinds
meer dan 2000 jaar
zijn er ook bananenplantages. |
Op plantages wordt iets verbouwd.
Bijvoorbeeld:
 |
 |
 |
|
thee |
koffie |
cacao |
 |
 |
 |
|
tabak |
katoen |
bananen |
Weet jij ook nog iets?
 |
In
het jaar 650
kwamen de bananen
in Palestina terecht.
Palestina werd toen veroverd
door
Islamieten.
Die brachten daar de bananen mee. |
In Palestina
kwamen veel handelaren uit Arabië.
 |
Die
Arabische handelaren
hebben daarna de bananen
over heel Afrika verspreid.
En...
Het woord 'banaan'
komt uit het Arabisch.
Het betekent 'vinger'. |
Rond het
jaar 1500
hebben de Portugezen
bananen naar Midden-Amerika gebracht.
Daar kwamen toen ook plantages.
Je ziet dat het eeuwen duurde
voordat de bananen over de wereld
werden gegeten.
3. Lekker en gezond
De banaan
is voedzaam
en goed verteerbaar.
Je wordt er niet dik van.
Een banaan bestaat
voor het grootste deel,
dat is
driekwart, uit water.
Ook al zie je
het water niet.
 |
In bananen zitten veel vezels.
Die zijn goed voor je darmen. |
In een rijpe banaan
zitten veel suikers.
Hoe rijper de banaan,
hoe zoeter die smaakt,
hoe meer suiker die heeft.
Suiker geeft
energie.
In een banaan zitten ongeveer 114
calorieën.
Die worden makkelijk verteerd.
 |
Daarom eten veel sporters banaan.
Vooral bij sporten waar je veel
uithoudingsvermogen nodig hebt. |
In bananen zitten meer goede stoffen:
 |
-
verschillende vitamines
- ijzer
- mineralen.
|
4. De bananenteelt
Bananen groeien in landen bij de evenaar.
Daar is het warm.
Bananen hebben warmte nodig om te groeien.
Minstens 15 graden Celsius.
Een banaan is een tropische vrucht.
|
|
De
bananenboom is geen boom.
Het is een enorme plant.
De doorsnee (ø)
kan 7
meter worden. |
Een
bananenboom groeit heel snel.
Hij groeit uit de oude
wortelstokken.
De wortelstokken worden geplant.
9 maanden na
het planten gaat hij bloeien.
3 maanden later zijn de bananen rijp.
 |
Er komt een knop
aan de plant.
Vijf dagen later
wordt die knop
rood.
Dan
gaat de knop voorzichtig open. |
 |
Op
de zevende dag
begint het blad
dat de knop beschermt
af te vallen.
Na twee dagen
komen de eerste
banaantjes.
Na drie maanden zijn ze rijp. |
De plant bloeit maar één keer.
Dan sterft de plant af.
 |
Aan een tros zitten
10 tot 15 'kammen'.
Elke kam
heeft
18 tot 20 bananen.
Iedere tros heeft dus
ongeveer 200 bananen. |
Een tros weegt wel
40 kilo.
Hoeveel weeg jij? |
Bananen worden
geoogst
als ze nog groen zijn. |
De kammen worden eerst
van de tros gehaald. |
Dan begint de race tegen de klok.
Dat betekent dat de bananen
zo snel mogelijk naar de klant moeten.
Binnen 20 dagen.
In die tijd gaan de bananen
vaak een lange reis maken.
Op boten met grote
koelcellen.
5. Een
fotoverhaal:
De bananen zijn geplukt
en moeten naar de boot.
De bananen gaan in dozen.
Op de boot gaan ze in de koelcel.
De lange reis kan beginnen.
Van de boot gaan de bananen
in de vrachtwagen.
Die brengt de bananen naar de winkels.
Bij de winkels worden de dozen
uit de vrachtwagen gehaald.
Weet je wat zo'n doos met bananen weegt?
18 kilo !!!
In de winkel kun je zelf
de bananen wegen en prijzen.
Dan kan de banaan mee
naar school of werk.
Weet je wat een kilo bananen kost?
6. De soorten bananen
Er zijn verschillende soorten bananen.
De banaan die we zo uit de hand eten
is een 'dessertbanaan'.
Die wordt vaak als toetje gegeten.
Andere bananen zijn:
 |
-
bakbanaan,
- rode banaan,
-
babybanaan.
|
De bakbanaan is groen.
Onze gele banaan kunnen we direct eten.
De bananen die in de tropen worden gegeten
die moeten eerst worden gebakken
of gekookt.
Net als onze aardappel.
In Suriname heet de gele banaan
bacove.
In Indonesië heet een banaan
pisang.
Daar maken ze er ook een drankje van:
Pisang Ambon.
 |
Van bananen worden ook chips
gemaakt.
Die chips smaken zoet.
Of schijfjes van
bananen worden
gedroogd.
Dat is ook lekker.
Hier zie je ze bovenaan
in de
etalage. |
7. Wist je dat ...?
Wist je dat ...
een banaan
geen
fruit maar groente is?
-Wij eten banaan vaak
als toetje of als vrucht.
Daarom denken wij dat de banaan
bij fruit hoort.
Wist je dat ...
de bakbanaan (pisang) op de aardappel lijkt?
-Deze wordt gekookt of gebakken.
Wist je dat ...
de
bloem van de banaan ook wordt gegeten?
-Die is een beetje taai en vlezig.
Wist je dat ...
een (gele) banaan een gezond
tussendoortje
is?
-Een banaan geeft je veel energie.
 |
Wist je dat ...
een
bananenboom geen boom
is?
-Een
bananenboom is een kruid.
Bananen zijn het grootste kruid.
de
bananenplant geen echte stam heeft?
-Een
bananenplant heeft een
nepstam
van
bladstelen.
|
Wist je dat ...
de bladeren worden gebruikt
als dak?
-De bladeren houden de regen, de wind en de zon tegen.
Wist je dat ...
veel arme mensen in de tropen
door de bananen genoeg te eten hebben.
Wist je dat ...
 |
bananen alleen
gevaarlijk
zijn
als je de schil op straat gooit? |
